கடவுள் இப்படித்தான் இருப்பார் என்று பல உருவத்தில் வழிபடுகிறோம். ஆனால் யாரும் கடவுளுக்கு பயப்படுவதாகத் தெரியவில்லை.
நாம் கடவுளை உருவங்களாகவும், சடங்குகளாகவும் மாற்றிவிட்டதில், அந்தத் தத்துவத்தின் பின்னால் இருக்கும் 'பயபக்தி' அல்லது பொறுப்புணர்வு என்பது குறைந்துவிட்டது என்றுதான் சொல்ல வேண்டும்.
கடவுளைப் பல உருவங்களில் வழிபடுவது என்பது ஒரு வசதிக்காக உருவானது. ஆனால், "கடவுள் பார்த்துக்கொண்டிருக்கிறார்" என்ற எண்ணம் பயத்தைத் தருவதை விட, "தப்பு செய்தாலும் பரிகாரம் செய்துவிடலாம்" என்ற ஒரு சமரச மனநிலை மக்களிடையே அதிகமாகிவிட்டது.
கடவுளுக்கு ஒரு மனித உருவத்தையோ, சிலையையோ கொடுத்துவிட்ட பிறகு, அவர் நம்மைப் போலவே ஒருவராகத் தோன்ற ஆரம்பித்துவிடுகிறார். ஒரு மர்மமான, பிரம்மாண்டமான சக்தியாகப் பார்க்கும்போது இருக்கும் அந்த அச்சம், 'அலங்காரம் செய்யப்பட்ட சிலையாகப்' பார்க்கும்போது மறைந்துவிடுகிறது.
இன்றைய வழிபாடு என்பது பெரும்பாலும் ஒரு பட்டியலை நிறைவேற்றுவது போல ஆகிவிட்டது. இத்தனை தேங்காய் உடைக்க வேண்டும், இவ்வளவு காணிக்கை தர வேண்டும் என்ற கடமைகளுக்கு முக்கியத்துவம் கொடுக்கும்போது, அங்குக் கடவுளின் மீதான உண்மையான பிரமிப்போ அல்லது அறநெறி சார்ந்த பயமோ இல்லாமல் போகிறது.
உண்மையான பக்தி என்பது கடவுளுக்குப் பயப்படுவது அல்ல; நாம் செய்யும் செயல்களுக்குப் பொறுப்பேற்பது."
